Quy trình thực hiện lấy mẫu nước tiểu đúng cách

Lấy mẫu nước tiểu xét nghiệm nghe chừng dễ nhưng nếu không thực hiện đúng cách sẽ dễ dẫn đến mẫu xét nghiệm bị nhiễm khuẩn, làm sai lệch kết quả. Để tránh tình trạng đó xảy ra gây mất thời gian và ảnh hưởng đến kết quả, bài viết sau đây sẽ hướng dẫn bạn đầy đủ quy trình lấy mẫu nước tiểu đúng cách.

Các bước lấy mẫu nước tiểu đúng cách

Lấy mẫu nước tiểu đúng cách là gì?

Lấy mẫu nước tiểu đúng cách là quy trình thu thập nước tiểu theo các tiêu chuẩn y khoa để đảm bảo mẫu không bị nhiễm bẩn, không bị ảnh hưởng bởi các yếu tố bên ngoài và phản ánh đúng tình trạng sức khỏe của cơ thể. 

Xét nghiệm nước tiểu để làm gì?

Xét nghiệm nước tiểu là quá trình phân tích mẫu nước tiểu để đánh giá các thành phần hóa học, vật lý và vi sinh trong đó. Kết quả xét nghiệm cung cấp thông tin quan trọng về chức năng của nhiều cơ quan trong cơ thể, đặc biệt là thận và đường tiết niệu, đồng thời giúp phát hiện các bệnh lý hoặc tình trạng sức khỏe khác. Một số vấn đề cần đến xét nghiệm nước tiểu là: 

• Đánh giá chức năng thận và đường tiết niệu: Bệnh lý thận, nhiễm trùng đường tiết niệu.
• Đánh giá bệnh lý toàn thân: Bệnh tiểu đường, bệnh gan, rối loạn chuyển hóa
• Theo dõi và đánh giá điều trị bệnh: Kiểm tra tình trạng nhiễm trùng sau khi dùng kháng sinh. Đối với phụ nữ mang thai, xét nghiệm nước tiểu giúp phát hiện các vấn đề liên quan đến tiền sản hoặc tiểu đường thai kỳ.
• Một số loại xét nghiệm nước tiểu phổ biến khác: Xét nghiệm tổng quát, cấy nước tiểu, xét nghiệm nước tiểu 24 giờ,…

Thời điểm lấy mẫu phù hợp

Mẫu nước tiểu buổi sáng thường được khuyến khích nhất vì nước tiểu lúc này đậm đặc, phản ánh chính xác hơn tình trạng cơ thể. Tuy nhiên, tùy vào từng vấn đề sức khỏe mà bác sĩ yêu cầu mẫu ngẫu nhiên hoặc mẫu 24 giờ.

Tránh uống quá nhiều nước, việc uống quá nhiều nước trước khi lấy mẫu có thể làm loãng nước tiểu, ảnh hưởng đến nồng độ các chất như glucose hoặc protein. Chỉ uống lượng nước bình thường trừ khi bác sĩ yêu cầu khác.

Đối với nữ giới trong thời gian kinh nguyệt, nếu có thể, tránh lấy mẫu trong giai đoạn này vì máu có thể lẫn vào mẫu, làm sai lệch kết quả. Tuy nhiên nếu bắt buộc, hãy trao đổi với bác sĩ để được hướng dẫn thêm.

Thời điểm lấy mẫu nước tiểu cũng rất quan trọng

Các bước lấy mẫu nước tiểu đúng cách

Tùy vào mục đích xét nghiệm, ví dụ: xét nghiệm tổng quát, tìm vi khuẩn, kiểm tra đường huyết, hoặc xét nghiệm thai mà cách lấy mẫu có thể khác nhau, nhưng nhìn chung sẽ có những bước thực hiện như sau:

• Chuẩn bị dụng cụ: 

Sử dụng lọ đựng mẫu nước tiểu vô trùng, do cơ sở y tế cung cấp. Lọ phải sạch, khô, không bị hở nắp và không được chạm tay vào bên trong để tránh nhiễm khuẩn.

• Vệ sinh cá nhân: 

Trước khi lấy mẫu, cần rửa tay sạch bằng xà phòng và nước ấm, lau khô bằng khăn sạch. Đối với vùng kín, cần vệ sinh kỹ bằng nước sạch hoặc dung dịch vệ sinh theo hướng dẫn của nhân viên y tế. Với nam giới, kéo da quy đầu (nếu chưa cắt bao quy đầu) và rửa sạch. Với nữ giới, cần vệ sinh từ trước ra sau để tránh vi khuẩn từ hậu môn xâm nhập vào mẫu.

• Thu thập mẫu nước tiểu giữa dòng: 

Đây là cách phổ biến nhất để lấy mẫu xét nghiệm vi khuẩn hoặc tổng quát. Bạn bắt đầu tiểu vào bồn cầu trong vài giây đầu, sau đó dừng lại, đặt lọ đựng mẫu vào đúng vị trí và lấy khoảng 30 – 60ml nước tiểu giữa dòng, rồi tiếp tục đi tiểu nốt phần còn lại vào bồn cầu. Điều này giúp loại bỏ vi khuẩn hoặc tạp chất ở niệu đạo ban đầu.

• Đóng nắp và bảo quản: 

Sau khi lấy mẫu, đậy kín nắp lọ, tránh chạm tay vào miệng lọ. Nếu không gửi mẫu ngay, hãy bảo quản trong tủ lạnh (4°C) và chuyển đến phòng xét nghiệm trong vòng 1-2 giờ để đảm bảo mẫu không bị biến đổi.

• Ghi chú thông tin: 

Nhớ ghi rõ họ tên, ngày giờ lấy mẫu trên lọ theo yêu cầu của cơ sở y tế.

Lấy mẫu nước tiểu đúng cách là một kỹ năng quan trọng nhưng không quá khó nếu bạn nắm rõ các bước trên và thao tác cẩn thận. Việc lấy mẫu nước tiểu đúng cách không chỉ đảm bảo kết quả xét nghiệm chính xác mà còn giúp bác sĩ đưa ra chẩn đoán và kế hoạch điều trị phù hợp. 

Chương trình Bác sĩ Y khoa tại VinUni

Bạn có niềm đam mê, khao khát và mong muốn cống hiến một phần công sức để mang đến những thay đổi tích cực cho lĩnh vực y học? Chương trình đào tạo Bác sĩ Y khoa tại Trường Đại học VinUni chính là bệ phóng lý tưởng cho bạn. Chương trình học được phát triển dựa trên hợp tác chiến lược với Đại học Pennsylvania đảm bảo rằng chương trình giảng dạy đạt tiêu chuẩn chất lượng quốc tế.

Chương trình không chỉ tập trung vào việc truyền thụ kiến thức chuyên môn và thực hành lâm sàng, mà còn đi sâu vào việc rèn luyện y đức và khả năng thấu cảm. Nhờ vậy, sinh viên có thể phát triển toàn diện, trở thành những bác sĩ không chỉ giỏi về chuyên môn mà còn giàu lòng trắc ẩn, có trách nhiệm và có tố chất lãnh đạo. Đây là con đường để bạn trở thành những người dẫn dắt, góp phần định hình tương lai tươi sáng hơn cho ngành y học Việt Nam.

Môi trường mô phỏng cung cấp cho sinh viên thực hành

Cùng với đó, VinUni có chương trình Cử nhân Điều dưỡng được thiết kế để nâng tầm vị thế của ngành. Sinh viên sẽ được trang bị đầy đủ kiến thức và kỹ năng theo tiêu chuẩn quốc tế, không chỉ để làm việc trong bệnh viện mà còn để trở thành những chuyên gia về y tế dự phòng, bảo vệ sức khỏe cộng đồng và ứng phó với các tình huống khẩn cấp. Đây là lựa chọn lý tưởng cho những ai muốn đóng góp một cách trực tiếp và thiết thực nhất vào đời sống cộng đồng.