Bệnh mạch vành và các vấn đề tắc hẹp động mạch tim là nguyên nhân hàng đầu gây nhồi máu cơ tim, đe dọa trực tiếp đến tính mạng người bệnh. Trong số các phương pháp can thiệp tim mạch hiện đại, đặt stent tim được xem là giải pháp hiệu quả giúp tái thông dòng máu, giảm triệu chứng đau thắt ngực và ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm. Tuy nhiên, không phải ai cũng phù hợp để thực hiện thủ thuật này. Việc hiểu rõ chỉ định đặt máy stent tim và nắm được quy trình thực hiện sẽ giúp người bệnh có sự chuẩn bị tốt hơn, đồng thời nâng cao hiệu quả điều trị và an toàn trong quá trình can thiệp.
Stent tim là gì?
Trước khi tìm hiểu một số chỉ định đặt máy stent tim và quy trình thực hiện bạn cần nắm được khái niệm stent tim là gì? Stent tim là một dụng cụ y khoa có kích thước rất nhỏ, thường được chế tạo từ kim loại không gỉ, dùng để đặt vào bên trong các động mạch bị hẹp hoặc tắc nghẽn do sự tích tụ của mảng bám cholesterol hay cục máu đông. Khi lòng động mạch thu hẹp, lượng máu nuôi tim sẽ giảm, gây ra những biểu hiện như đau thắt ngực, khó thở và trong trường hợp nặng có thể dẫn đến nhồi máu cơ tim. Chức năng chính của stent là mở rộng lòng mạch và duy trì sự thông thoáng của dòng máu, từ đó giúp tim giảm áp lực, cải thiện các triệu chứng và phòng ngừa biến chứng nguy hiểm.
Chỉ định đặt stent mạch vành
Việc đặt stent mạch vành là một biện pháp can thiệp quan trọng nhằm tái thông dòng máu, giảm triệu chứng và ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm cho tim. Bác sĩ sẽ chỉ định thủ thuật này trong những tình huống cụ thể sau:
- Tắc nghẽn mạch vành nghiêm trọng: Khi động mạch vành bị hẹp khoảng 90% trở lên, được xác nhận qua chụp mạch vành, việc đặt stent là cần thiết để đảm bảo máu được lưu thông ổn định đến tim.
- Đau thắt ngực ổn định nhưng không đáp ứng với điều trị nội khoa: Bệnh nhân vẫn gặp triệu chứng dù đã áp dụng các phương pháp điều trị nội khoa tối ưu.
- Đau thắt ngực ổn định kèm thiếu máu cơ tim: Có bằng chứng rõ ràng về thiếu máu cơ tim cùng với tổn thương ở động mạch vành cung cấp máu cho một vùng cơ tim quan trọng.
- Đau thắt ngực không ổn định kèm nguy cơ cao: Bao gồm các trường hợp nhồi máu cơ tim không ST chênh, đòi hỏi can thiệp nhanh để hạn chế tổn thương tim.
- Nhồi máu cơ tim cấp có ST chênh lên: Đây là tình trạng cấp cứu, việc đặt stent giúp tái thông mạch máu nhanh chóng và hạn chế hoại tử cơ tim.
- Đau thắt ngực tái phát sau phẫu thuật bắc cầu động mạch vành: Khi mạch máu đã làm cầu nối bị tắc hoặc lưu lượng máu kém.
- Tái hẹp mạch vành sau can thiệp trước đó: Xuất hiện triệu chứng trở lại sau khi đã từng đặt stent hoặc nong mạch.
Quy trình đặt stent tim
Đặt stent tim là một kỹ thuật can thiệp mạch vành ít xâm lấn, thường được áp dụng để mở rộng các đoạn động mạch bị hẹp hoặc tắc. Thủ thuật này giúp khôi phục lưu lượng máu nuôi tim, cải thiện chức năng tim và giảm nguy cơ xảy ra nhồi máu cơ tim. Quy trình thường diễn ra qua ba giai đoạn chính: chuẩn bị, thực hiện và theo dõi sau can thiệp.
Chuẩn bị trước khi đặt stent
Trước khi tiến hành thủ thuật, bệnh nhân sẽ trải qua các bước chuẩn bị sau:
- Thăm khám và chẩn đoán: Bác sĩ tiến hành chụp mạch vành để xác định chính xác vị trí, mức độ hẹp hoặc tắc nghẽn. Kỹ thuật này sử dụng tia X kết hợp chất cản quang, giúp hình ảnh mạch máu hiển thị rõ nét.
- Sử dụng thuốc: Bệnh nhân được kê thuốc chống đông nhằm giảm nguy cơ hình thành huyết khối trong quá trình can thiệp.
- Nhịn ăn: Thông thường, bệnh nhân cần nhịn ăn từ 6–8 giờ trước khi thực hiện để đảm bảo an toàn trong suốt thủ thuật.
Các bước tiến hành đặt stent tim
Thủ thuật được thực hiện tại phòng can thiệp tim mạch với sự hỗ trợ của hệ thống máy chụp X-quang chuyên dụng:
- Gây tê cục bộ: Bệnh nhân không cần gây mê toàn thân, chỉ gây tê tại vị trí can thiệp (thường là động mạch đùi hoặc động mạch quay ở cổ tay).
- Luồn ống thông: Một ống thông mảnh được đưa qua động mạch đến vị trí tắc nghẽn dưới hướng dẫn hình ảnh X-quang liên tục.
- Bơm bóng mở rộng lòng mạch: Một quả bóng nhỏ gắn ở đầu ống thông sẽ được bơm căng tại vị trí hẹp, giúp làm giãn lòng động mạch và phá vỡ mảng xơ vữa.
- Đặt stent: Stent được đưa vào vị trí vừa nong, giữ cho động mạch luôn mở ngay cả sau khi bóng được xì hơi và rút ra.
- Kiểm tra kết quả: Bác sĩ sẽ chụp kiểm tra lại để đảm bảo dòng máu lưu thông tốt qua đoạn mạch đã đặt stent.
Chăm sóc và theo dõi sau thủ thuật
Sau khi đặt stent, bệnh nhân được chuyển về phòng hồi sức để theo dõi các dấu hiệu sinh tồn và phát hiện sớm biến chứng nếu có. Thời gian nằm viện thường kéo dài 1–2 ngày. Một số lưu ý quan trọng bao gồm:
- Tiếp tục dùng thuốc chống đông máu theo đúng chỉ định để ngăn ngừa hình thành huyết khối trong stent.
- Tránh vận động mạnh trong vài ngày đầu, đặc biệt là vùng đã đặt ống thông.
- Tái khám định kỳ để đánh giá hoạt động của stent và tình trạng sức khỏe tổng quát.
Lợi thế khi học ngành Y khoa tại Đại học VinUni
Chương trình đào tạo Bác sĩ Y khoa của Viện Khoa học Sức khỏe – Trường Đại học VinUni được xem là lựa chọn lý tưởng cho những ai mong muốn xây dựng sự nghiệp y khoa lâu dài và chuyên sâu. Nội dung chương trình được thiết kế dựa trên ba nền tảng cốt lõi: năng lực lâm sàng (Clinician), phẩm chất nghề nghiệp (Professional) và tư duy nghiên cứu (Researcher).
Với sự hợp tác chiến lược cùng Đại học Pennsylvania một trong những cơ sở đào tạo y khoa uy tín hàng đầu thế giới. VinUni mang đến môi trường học tập toàn diện, giúp sinh viên vừa nắm vững kiến thức y học cơ bản, vừa thành thạo kỹ năng thực hành trong hệ thống y tế hiện đại.
Sinh viên có cơ hội trực tiếp làm việc với các chuyên gia y tế hàng đầu, áp dụng kiến thức vào chăm sóc bệnh nhân, phát triển năng lực lâm sàng và kỹ năng giao tiếp. Đồng thời, chương trình cũng chú trọng thúc đẩy hoạt động nghiên cứu khoa học, khuyến khích sinh viên tham gia các dự án nghiên cứu cùng giảng viên và đối tác quốc tế. Nhờ đó, người học không chỉ nâng cao trình độ chuyên môn mà còn góp phần vào sự tiến bộ của y học toàn cầu.
Hy vọng với những thông tin mà chúng tôi vừa chia sẻ, bạn đã nắm được một số chỉ định đặt máy stent. Đặt stent tim là bước tiến quan trọng trong điều trị các bệnh lý mạch vành, mang lại cơ hội sống và chất lượng cuộc sống tốt hơn cho người bệnh. Tuy nhiên, thủ thuật này chỉ nên thực hiện khi có chỉ định rõ ràng từ bác sĩ chuyên khoa tim mạch, cùng với việc tuân thủ quy trình kỹ thuật và chăm sóc sau can thiệp đúng cách. Sự phối hợp chặt chẽ giữa người bệnh, gia đình và đội ngũ y tế chính là yếu tố quyết định thành công của quá trình điều trị, giúp trái tim khỏe mạnh và hoạt động bền bỉ hơn.
















